Hasta Hakları Yönetmeliği ve ilgili mevzuat, sağlık hizmeti alan her bireye bir dizi temel hak tanır. Bunların başında bilgilendirilme ve aydınlatılmış onam hakkı gelir: hasta, uygulanacak tıbbi işlemin riskleri, alternatifleri ve olası sonuçları hakkında anlayabileceği şekilde bilgilendirilmeli ve rızası alınmalıdır — acil durumlar bu kuralın istisnasıdır.
Diğer önemli haklar arasında; mahremiyet hakkı (sağlık bilgilerinin gizliliği), tıbbi kayıtlara erişim hakkı (hasta, kendisine ait dosya ve raporları talep edebilir), ikinci görüş alma hakkı ve reddetme hakkı (hasta, önerilen tedaviyi -acil haller dışında- reddedebilir) sayılabilir.
Hasta haklarının ihlal edildiğini düşünen kişiler, öncelikle ilgili sağlık kuruluşunun hasta hakları birimine başvurabilir; ayrıca İl Sağlık Müdürlüğü bünyesindeki Hasta Hakları Kurulu'na şikayette bulunulabilir. Bu idari yollar, doğrudan hukuki dava açma hakkını ortadan kaldırmaz.
Hasta hakları ihlalinin aynı zamanda bir malpraktis (tıbbi hata) niteliği taşıdığı durumlarda, idari başvuru ile hukuki/cezai süreçler paralel olarak yürütülebilir. Haklarınızın ihlal edildiğini düşündüğünüz bir durumda, hangi yolun izleneceğine karar vermeden önce hukuki değerlendirme almanız önerilir.